Direct naar de inhoud
Menu

Schoolventilatie

Schoolventilatie: wat de norm
vraagt en wat een
klaslokaal nodig heeft

Elk leslokaal valt onder het Programma van Eisen Frisse Scholen. Die norm legt vast hoeveel verse lucht er per persoon naar binnen moet en hoe hoog de CO2-concentratie mag oplopen. Hieronder staat wat klasse A, B en C vragen, wat dat omgerekend betekent voor een vol lokaal, en welke unit dat debiet haalt.

Klasse C
max 1.200 ppm CO2
Klasse B
max 950 ppm CO2
Klasse A
max 800 ppm CO2
Bron
PvE Frisse Scholen 2025

Waarom een klaslokaal
apart staat van elk
ander vertrek

Een leslokaal is een van de zwaarst bezette ruimtes in een gebouw. Het Programma van Eisen rekent voor het reguliere onderwijs met dertig leerlingen en een docent in een enkele ruimte, samen goed voor ruim 500 dm3 CO2 per uur bij de rekenwaarde van 17 dm3 per persoon. Zonder voldoende luchtverversing loopt de concentratie tijdens een lesuur op tot boven de grens die het PvE stelt.

Daarom rekent het Programma van Eisen niet met de ruimte maar met de persoon. De eis is een hoeveelheid verse lucht per aanwezige, en de CO2-concentratie in de ademzone is de meetlat waarmee je controleert of het klopt. Dat maakt de bezetting van een lokaal de belangrijkste invoerwaarde van het hele ontwerp.

Eisen voor luchtverversing in leslokalen, Programma van Eisen Frisse Scholen 2025

Eisen voor luchtverversing in leslokalen, Programma van Eisen Frisse Scholen 2025
EisKlasse C, voldoendeKlasse B, goedKlasse A, uitmuntend
CO2 in de ademzone, tijdens gebruikstijdmax 1.200 ppmmax 950 ppmmax 800 ppm
Verse luchttoevoer per persoon6 dm3/s (21,6 m3/h)8,5 dm3/s (30,6 m3/h)12 dm3/s (43,2 m3/h)
Spuiventilatie per m2 vloeroppervlak3 dm3/s3 dm3/s6 dm3/s
Wanneer van toepassingLokalen gebouwd voor 2012Minimum vanaf 2012, aanbevolen bij renovatieAmbitieniveau

Kerngegevens

Bezetting per leslokaal

30+1

Leerlingen plus docent, regulier onderwijs

CO2-productie per persoon

17dm3/h

Rekenwaarde uit het PvE

CO2 in de buitenlucht

400ppm

Uitgangspunt onder de klasse-eisen

Ventilatie-effectiviteit

1,0

Bij menging; bij verdringing hoger

De eis per persoon maal eenendertig aanwezigen, en de vermogensversie van de Zehnder Caladair Eversky die dat debiet haalt. Indicatief: het werkelijke debiet hangt af van de bezetting, de ventilatie-effectiviteit en de inpassing, en dat rekenen wij per lokaal door.

De eis per persoon maal eenendertig aanwezigen, en de vermogensversie van de Zehnder Caladair Eversky die dat debiet haalt. Indicatief: het werkelijke debiet hangt af van de bezetting, de ventilatie-effectiviteit en de inpassing, en dat rekenen wij per lokaal door.
KlasseDebiet per lokaalOmgerekendVermogensversie
Klasse C, voldoende186 dm3/s670 m3/hEversky 750
Klasse B, goed264 dm3/s949 m3/hEversky 1100
Klasse A, uitmuntend372 dm3/s1.339 m3/hMeer dan een unit per lokaal

Decentraal of centraal,
en wanneer welke

Beide halen dezelfde klasse. Het verschil zit in wat het gebouw ervoor moet doorstaan en in wat er gebeurt als een deel van de school in gebruik blijft.

  • Decentraal, een unit per lokaal

    Elk lokaal krijgt een eigen unit met warmteterugwinning, in of onder het verlaagde plafond. Geen kanalennet door het gebouw en geen technische ruimte, dus de ingreep blijft binnen het lokaal. Lokalen kunnen een voor een aan de beurt komen, wat het werk in een schoolvakantie laat passen.

    Renovatie, gefaseerd werk
  • Centraal, een kast met kanalen

    Een luchtbehandelingskast bedient het hele gebouw via een kanalennet. Dat vraagt een technische ruimte, schachten en plafondhoogte voor de traces. Bij nieuwbouw is die ruimte in te tekenen; in een bestaand schoolgebouw is dat vaak de duurste post van het project.

    Nieuwbouw, gelijkmatige bezetting
  • Wat de bezetting met de keuze doet

    Lokalen zitten zelden gelijktijdig vol. Een CO2-gestuurde regeling per lokaal laat het debiet meebewegen met wat er werkelijk in de ruimte gebeurt, in plaats van het hele gebouw op de zwaarste aanname te zetten. Dat scheelt energie en houdt het geluidsniveau laag zolang een lokaal half bezet is.

    Regeling per lokaal
  • Waar klasse A vastloopt

    Klasse A vraagt bij volle bezetting 1.339 m3/h per lokaal en dat ligt boven het bereik van een enkele unit. Dan zijn twee units per lokaal nodig, of een lagere bezetting per lokaal. Dat zeggen wij liever vooraf dan achteraf.

    Boven 1.100 m3/h

Wat dit betekent voor
een bestaand
schoolgebouw

De meeste Nederlandse schoolgebouwen zijn van voor 2012 en vallen daarmee formeel onder klasse C. Het Programma van Eisen beveelt bij renovatie klasse B aan, en dat is ook het niveau waarop een gebouw na de verbouwing nog voldoet als de bezetting toeneemt. Bij eenendertig aanwezigen komt dat neer op 949 m3/h per lokaal.

Wij rekenen dat per lokaal door voordat er een offerte ligt: het debiet op basis van de werkelijke bezetting, de vermogensversie die daarbij hoort en het te verwachten geluidsdrukniveau in de ruimte. Daarvoor zijn een plattegrond, het aantal leerlingen per lokaal en de vrije hoogte boven het plafond genoeg.

Het Programma van Eisen
zelf nalezen

Verder lezen
over schoolventilatie

4 van 4 artikelen

Veelgestelde vragen
over schoolventilatie

De antwoorden komen uit het Programma van Eisen Frisse Scholen 2025 en uit de productdocumentatie van Zehnder Caladair.

Welke Frisse Scholen-klasse geldt voor mijn school?

Klasse C is gebaseerd op het Bouwbesluit 2003 en geldt daarmee alleen voor lokalen die voor 2012 zijn gebouwd. Voor lokalen vanaf 2012 is klasse B het minimum. Bij renovatie beveelt het Programma van Eisen aan om ook van klasse B uit te gaan, ook wanneer het gebouw ouder is. Klasse A is een ambitieniveau en geen ondergrens.

Hoeveel verse lucht heeft een klaslokaal nodig?

Het Programma van Eisen rekent per persoon, niet per ruimte: minimaal 6 dm3/s voor klasse C, 8,5 dm3/s voor klasse B en 12 dm3/s voor klasse A. Bij de bezetting waar het PvE zelf van uitgaat, dertig leerlingen en een docent, komt dat neer op respectievelijk 670, 949 en 1.339 m3/h per lokaal. De bezetting moet dus vastliggen voordat de ventilatiecapaciteit bepaald kan worden.

Is een airco in het klaslokaal hetzelfde als schoolventilatie?

Nee. Een airco koelt de lucht die al in het lokaal aanwezig is en voert die rond; er komt geen buitenlucht bij. De CO2-concentratie daalt daar niet van, en juist die is in het Programma van Eisen de maat voor luchtkwaliteit. Een ventilatie-unit met warmteterugwinning voert wel verse buitenlucht aan en wint de warmte terug uit de lucht die naar buiten gaat.

Kan een schoolventilatie-unit een heel lokaal aan?

Voor klasse B wel. De Zehnder Caladair Eversky dekt met vier vermogensversies een bereik van 100 tot 1100 m3/h af, en de 949 m3/h die klasse B bij volle bezetting vraagt valt daarbinnen. Klasse A vraagt 1.339 m3/h en ligt boven het bereik van een enkele unit; daar zijn twee units per lokaal voor nodig of een lagere bezetting.

Wat is het verschil tussen luchtverversing en spuiventilatie?

Luchtverversing is de continue toevoer van verse lucht tijdens de les. Spuiventilatie is de mogelijkheid om een ruimte in korte tijd door te luchten, bijvoorbeeld tussen twee lesuren. Het Programma van Eisen stelt daar een aparte eis aan: minimaal 3 dm3/s per m2 vloeroppervlak voor klasse C en B, en 6 dm3/s per m2 voor klasse A, bepaald volgens NEN 1087.

Laat uw lokalen
doorrekenen

Stuur een plattegrond en het aantal leerlingen per lokaal mee, dan komt er een debiet, een vermogensversie en een geluidsniveau terug in plaats van een standaardbrochure.

Telefoon
+31 6 12485661
E-mail
info@thermacon.nl
Vestiging
Weert, Nederland